Het combineren van baking soda en bakpoeder

Gepost: 24 juli 2016 Laatst bewerkt: 25 januari 2025
Het combineren van baking soda en bakpoeder

Baking soda is en blijft onderwerp van de meeste vragen die mij worden gesteld. De laatste tijd veel over de combinatie met bakpoeder. Veel mensen weten niet wat nu eigenlijk het verschil is tussen die twee. In een recept noem ik regelmatig zowel 1 tl bakpoeder als 1 tl baking soda. De vraag die volgt, is of die twee niet gewoon hetzelfde zijn en je ook gewoon alleen bakpoeder kunt gebruiken. Omdat ik merk dat deze twee ingrediënten voor een hoop verwarring zorgen, leg ik het jullie gewoon uit. Want wat is nou precies het verschil en waarom combineer je deze twee rijsmiddelen soms?

Het verschil tussen baking soda en bakpoeder

Om het voor eens en altijd dit misverstand uit de wereld te helpen: nee, baking soda en bakpoeder zijn niet hetzelfde. Anders zou ik wel gewoon 2 tl van bakpoeder óf baking soda neerzetten natuurlijk. Hier kun je wat uitgebreider over baking soda lezen, maar ik zal het ook nog even beknopt op een rij zetten.

  • baking soda is een rijsmiddel dat pas werkt wanneer je iets zuurs toevoegt aan het recept. Het beslag zie je direct bubbelen en je moet je baksel gelijk in de oven zetten voordat de rijzende werking is uitgewerkt. Je kunt het beslag niet bewaren en later bakken.
  • bakpoeder is een rijsmiddel dat bestaat uit baking soda en een zuur (lees hier hoe je het zelf maakt). Het zuur dat in het bakpoeder zit begint pas te werken wanneer het in contact komt met vocht en warmte. Daarom kun je een beslag met bakpoeder wel even laten staan voordat je het in de oven zet.

Baking soda heeft een sterkere rijzende werking dan bakpoeder (wanneer je dezelfde hoeveelheid van beide gebruikt). Dat is logisch, want bakpoeder bestaat maar voor een deel uit baking soda.

Het complete basisbakboek 

Deze bakbijbel met ruim 150 recepten wil iedere thuisbakker in huis hebben. Ga aan de slag met een van de 40 basisrecepten, elk met twee variaties. Het zijn zowel tijdloze klassiekers als veel spiksplinternieuwe recepten. Daarnaast bevat dit boek recepten voor vullingen en toppings, maar ook handige baktips en bewaaradviezen zoals je van mij gewend bent.

Bestel hier!

Afbeelding

Het combineren van baking soda en bakpoeder

Wanneer je een cake maakt, voeg je bakpoeder toe zodat je cake rijst. Er zijn ook cakes waarbij je baking soda gebruikt. Dit zie je vooral veel in Amerikaanse recepten staan, maar ook in Nederlandse recepten komt het steeds vaker voor. Bij het maken van een citroencake is het gebruik van baking soda helemaal prima, het zuur van de citroen zorgt ervoor dat het de rijzende werking krijgt en je een mooie luchtige cake bakt.

Maar wat nu als je een vanillecake bakt met alleen baking soda als rijsmiddel? Dan ontbreekt dat zuurtje wat baking soda nodig heeft om zijn werk te doen, met als resultaat een compacte cake die nauwelijks rijst.

Wanneer je in deze vanillecake naast het theelepeltje baking soda ook een tl bakpoeder toevoegt, voeg je automatisch ook dat zuurtje toe. Bakpoeder is immers een combinatie van baking soda en een zuur. Dit is de reden dat je deze twee vaak samen in één recept ziet staan.

baking soda

Geen baking soda in huis

Hoewel baking soda tegenwoordig heel goed verkrijgbaar is, merk ik dat velen het niet in huis hebben. Wanneer er zowel bakpoeder als baking soda in een recept wordt genoemd, kun je dat vervangen door bakpoeder. Houd er wel rekening mee dat je baksel minder zal rijzen, in verhouding zit er immers minder baking soda in.

Makkelijkst is om gewoon een verpakking baking soda te kopen en dat in de kast te zetten. Het is niet duur en je doet er ontzettend lang mee. Je kunt het tegenwoordig gewoon in de supermarkt kopen.

Waarmee werkt baking soda nog meer?

Je hoeft niet per se bakpoeder te gebruiken om de baking soda te activeren, zolang het maar iets zuurs is. De volgende ingrediënten kun je ook gebruiken om de rijzende werking te krijgen, deze zijn onderling ook prima te vervangen.

  • citroensap
  • wijnsteenzuur
  • cream of tartar

Natuurlijk zijn er meer zure ingrediënten (je leest ze hier allemaal terug), een yoghurtcake heeft bijvoorbeeld geen extra zuurtje nodig omdat dit van zichzelf al voldoende is. Een theelepel van bovengenoemde ingrediënten kun je gebruiken in ieder soort baksel met baking soda zonder dat dit verder de smaak heel erg zal beïnvloeden.

En dit is dus waarom baking soda en bakpoeder vaak gecombineerd worden. Hopelijk is het zo helemaal duidelijk voor jullie. Als er nog vragen zijn, stel ze gerust in de reacties!

Links in dit artikel kunnen affiliate links zijn. Als jij via zo’n link iets koopt, krijg ik hier een kleine commissie over. Merknamen in een recept kunnen het gevolg zijn van een betaalde samenwerking.

43 reacties

  1. P. Ringnalda schreef:

    Dank voor deze superduidelijke toelichting.
    Baking soda is inderdaad makkelijk verkrijgbaar, o.a. bij Jumbo.

  2. JEANINE SCHEPENS schreef:

    Ik voegde de beiden aan mijn scones toe en ze rijzen amper.
    Hoe komt dat ?
    Ze rijzen beter met bakpoeder alleen maar nog niet genoeg zoals ik het zou willen.
    Dank
    JEANINE

  3. C. Noordijk schreef:

    Hartelijk dank voor deze duidelijke uitleg! Ik sla dit bericht op, zodat ik het nog eens opnieuw kan lezen, mocht dit nodig zijn.

  4. Vlinder de Jonge schreef:

    Hallo Laura,
    Ik heb een gistvrijdieet en heb vanochtend het bananenbrood gemaakt, wat verrukkelijk was,
    perfect gerezen ook. Nu zou ik je graag wat willen vragen gezien het feit jij zo superhandig bent.
    Ik heb al vele recepten geprobeerd op zoek naar een eetbaar witbrood en witte bolletjes zonder gist.
    Heb jij enig idee hoe ik met baksoda of bakpoeder of gewoon zelfrijzend bakmeel misschien, een lekker witbrood of bolletjes kan maken! bvd,
    Groetjes Vlinder de Jonge

  5. Vlinder de Jonge schreef:

    Goedemiddag, terug van vakantie dus mijn reactie duurde even 🙂
    Bedankt dan toch maar liever de bananenbroood jummie!

  6. Melinda schreef:

    Wat een super duidelijke uitleg! Heel erg fijn. Wanneer in een recept bloem met bakpoeder genoemd wordt en je hebt dit niet in huis, zou je dat dan ook kunnen vervangen door zelfrijzend bakmeel?

  7. Doret Balk schreef:

    Fijn deze heldere uitleg Laura!

  8. Lydy schreef:

    Hallo. Ik vind je recepten heel interessant. Ga ze binnenkort uitproberen. Maar heb nog een probleem erbij. Ik moet alles ook suikervrij,lactose vrij en glutenvrij bakken/koken. Heb je daar ook meerdere recepten van? Vooral bakken voor cake ofzo. Gr lydy

  9. silke schreef:

    kan je het in de aldi kopen

  10. Kine schreef:

    Hoi Laura, Ik zie hier boven dat je zegt ”Voor brood kun je geen bakpoeder of baking soda gebruiken”. waarom niet eigenlijk? ik eet glutenvrij en momenteel ook gistvrij, en ben daarom aan het experimenteren met baking soda en bakpoeder in mijn brood ipv gist.

  11. Rozawil schreef:

    Ik heb een vraag. Kun je een cake bakken met gist? Want waarom moet er altijd bakpoeder in als je een cake bakt, of baking soda.

  12. Margreet schreef:

    Wat een goede uitleg! Ik zocht of het zuur in bakpoeder misschien ook de baking soda aan ’t werk zet – en jij bevestigt dat hier; dank! (ik was vroeger vast zo’n ‘waarom?’-kind ?)

    1. Laura's Bakery schreef:

      Mocht je nog een andere vraag hebben, altijd welkom! 😉

  13. Eef schreef:

    Ooit een tip van een griekse mevrouw gekregen. Om cake heerlijk luchtluchtig te maken doe je 1 tlp bakingsoda en 2 tlp bakpoeder mengen met 2 eetlp lauwe melk. Je krijgt dan een soort eiwitschuim en dat roer je dan door je beslag.

  14. Mieke Hilverts schreef:

    Ik heb een recept voor kruidcake (met karnemelk) waarbij ik zowel bakpoeder als baking soda moet toevoegen. Heel vaak stort hij al tijdens het bakken in (rijst eerst heel goed)
    Moet ik 1 van de 2 eruit laten?

    1. Laura's Bakery schreef:

      Lastig te zeggen, is het mijn recept?

      1. Mieke Hilverts schreef:

        Nee, uit het Heel Holland Bakt kookboek…

        1. Laura's Bakery schreef:

          Dan zullen zij je beter kunnen helpen bij problemen met hun recept.

  15. Gerda Brouwer schreef:

    Kan ik bij een kant en klare bakmix nog extra bakpoeder doen ?

    1. Laura's Bakery schreef:

      Dat hangt helemaal van de mix af en wat je ermee wilt maken.

      1. Gerda Brouwer schreef:

        Het is een vruchtenslof van koopmans.

        1. Laura's Bakery schreef:

          En je wilt deze luchtiger maken? Je zou er in principe prima een beetje bakpoeder aan toe kunnen voegen, maar eigenlijk kun je dat beter aan Koopmans vragen 🙂

  16. Stijn Lagauw schreef:

    ‘k hoop dat Laura het mij niet kwalijk neemt dat ik hier nog iets toevoeg over het verschil tussen gist en bakpoeder/baking soda. Ik zie dat verschillende vragen en problemen hiermee verband houden. Je kan geen brood bakken met bakpoeder omdat je dan qua structuur een kruimelig resultaat krijgt zoals cake, wat meteen verklaart waarom je geen cake kan bakken met gist of zuurdesem. Gist/desem zorgt ervoor dat de gluten kleverig en rekbaar worden in de deeg en dat vraagt tijd (rijzen). Met bakpoeder (of zelfrijzend meel), zeker wanneer je nog eens baking soda toevoegt, moet je snel werken omdat de chemische reactie die de belletjes maakt redelijk snel uitgewerkt is. Je beslag lang kneden of mixen is daarom uit den boze, da’s wellicht waarom Janine haar scones mislukten.

  17. Sylvana schreef:

    Ik ga straks baking soda proberen
    Ik wil van een brownie recept met zwarte bonen en dadels een cake van zien te maken. Mijn zus was het gelukt met baking soda en citroen zuur. Bij mij bleef het een brownie achtig iets met baking soda en citroensap. Maar goed ik had wel heeeel oude baking soda en gisteren nieuwe binnen gekregen.
    Ik hoop dat het lukt.

  18. Anja Nijenhuis schreef:

    Ik wil met kerst een koekjespot geven.
    Kan ik nu al de bloem, bakpoeder en bakingsoda mengen want kan kan ik de potten maken

    1. Laura's Bakery schreef:

      Het lijkt me van wel!

  19. Nathalie Deschacht schreef:

    Hey Laura, ik bak regelmatig met bakpoeder en baking soda met iets zuur erbij. Maar ik merk telkens weer dat er een rare nasmaak is iets wrang en soms metaalsmaak. Ik experimenteer regelmatig maar die smaak krijg ik niet weg. Als ik gist gebruik heb ik dat niet…

    1. Laura's Bakery schreef:

      Hmm, ik durf niet zo niet te zeggen hoe dat kan. Is je baking soda en/of bakpoeder al wat ouder wellicht?

  20. Nathalie Deschacht schreef:

    Dag Laura

    De baking soda en bakpoeder zijn nog oud…
    Al vermoed ik dat het door de bakpoeder komt. Ik zou desnoods eens proberen om enkel baking soda en citroensap gebruiken.

  21. Marcella Van Der Taelen schreef:

    hoi,

    je recept van bananen dat ziet er goed uit voor een gezond tussendoortje of als ontbijt, nu is mijn vraag kan ik de bananen en rozijnen ook vervangen door ander fruit.

    groetjes Marcella

    1. Laura's Bakery schreef:

      Welk recept bedoel je precies?

  22. Coby schreef:

    Ik gebruik altijd baking soda als de cake of koek klaar is, dan doe ik een of twee theelepels baking soda, dan daar bovenop biologische appel cider azijn van Zonnatura, dan wacht ik tot het gaat bruisen, cals get bruisen klaar is, roer ik het beslag nogmaals goed door, en dan heb ik altijd een luchtige cake of koek, het lukt altijd( gelezen in easy vegan, deel 1! Dat was met een simpel bananenbrood, superlekker met geraspte kokos erin!

  23. Coen schreef:

    Hallo,

    Leuke tips allemaal hier 🙂 Tòch nog een vraag. Ik zie bij recepten soms staan dat je baking soda – voordat je het door het beslag mengt – al moet toevoegen aan het zuur. Het gaat dan bruisen. Gaat dan niet bij voorbaat het rijseffect al verloren?? En: Stel dat dit inderdaad zonde is, kan ik dan beter de baking soda door het DROGE gedeelte van de ingrediënten mengen en het zuur door het NATTE (zodat ze elkaar pas ‘tegenkomen’ tijdens het mengen) of maakt dit niet uit?

    Ik ben benieuwd; alvast bedankt voor jullie reacties.

    Groet,
    Coen

    1. Laura's Bakery schreef:

      Voor het rijzende effect van baking soda hoeft het niet vooraf gecombineerd te worden met een zuur, dat kan gewoon gebeuren ten tijde van het maken van het beslag. Als je de ingrediënten eenmaal mengt, moet het geheel inderdaad wel zo snel mogelijk de oven in. Verder hoef je je niet teveel zorgen te maken over de volgorde van combineren.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *